search
top

H επίδραση του μητρικού θηλασμού στην κοινωνική κινητικότητα από γενιά σε γενιά

 

Μια μεγάλου μεγέθους στατιστική έρευνα δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Archives of Disease in Childhood τον Ιούνιο 2013. Στόχος της να διερευνήσει την επίδραση της βρεφικής διατροφής και του μητρικού θηλασμού στην κοινωνική κινητικότητα από γενιά σε γενιά, συγκρίνοντας τις δουλειές τω πατεράδων στα χρόνια μεταξύ 1958 και 1970 με τις δουλειές των παιδιών τους δεκαετίες αργότερα. Παράλληλα, θέλησαν να διερευνήσουν τον ρόλο που παίζει η νευροψυχική ανάπτυξη – ΙQ και το στρες στην σχέση του θηλασμού με την κοινωνική κινητικότητα.

Τα έως τώρα επιστημονικά στοιχεία δείχνουν ότι ο μητρικός θηλασμός αυξάνει την γνωσιακή ικανότητα του παιδιού, και ότι το IQ και η γνωσιακή ικανότητα στην παιδική ηλικία αυξάνει την πιθανότητα το παιδί ως ενήλικας να ανέβει κοινωνικά, δηλαδή αυξάνει την κοινωνική κινητικότητα προς τα πάνω.

Οι ερευνητές παρακολούθησαν 34 χιλιάδες 181 παιδιά από την Αγγλία που γεννήθηκαν το 1958 και το 1970 μέχρι σήμερα. Όλα αυτά τα παιδιά στην ηλικία των 10 με 11 ετών πέρασαν από ενδελεχή τεστ γνωσιακής ικανότητας και στρες.

Καταρχήν διαπιστώθηκε μια σαφής, ιστορικά αποδεδειγμένη στην Ευρώπη, πτώση των ποσοστών μητρικού θηλασμού από το 1958 στο 1970, με τον πληθυσμό παιδιών του 1958 να θηλάζει σε ποσοστό 68% και το ποσοστό θηλασμού στον πληθυσμό του 1970 να έχει κατέβει σχεδόν στο μισό – 36%.Όλα τα παιδιά χωρίστηκαν σε3 ομάδες  – εκείνα που δεν θήλασαν καθόλου, εκείνα που θήλασαν έστω και μη αποκλειστικά για λιγότερο από 4 εβδομάδες και εκείνα που θήλασαν έστω και μη αποκλειστικά για πάνω από 4 εβδομάδες. Σημειώνουμε εδώ ότι αυτή η κατηγοριοποίηση από μόνη της κάνει πιο αδύναμα τα συμπεράσματα της έρευνας και δεν μπορεί να αποκαλύψει την πλήρη δύναμη των ωφελειών του θηλασμού, που, όπως γνωρίζουμε είναι τόσο μεγαλύτερες όσο πιο αποκλειστικός είναι και όσο πιο μακροχρόνιος είναι. Μια έρευνα που θα μελετούσε τα παιδιά που θήλασαν αποκλειστικά για 6 μήνες και συνέχισαν να θηλάζουν για τουλάχιστον 2 χρόνια – η σύσταση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για όλα τα βρέφη – θα είχε πιθανότητες να βγάλει πολύ πιο δυνατά συμπεράσματα.

Παρόλα αυτά, ακόμα και με αυτόν τον λίγο θηλασμό, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι, ακόμα και μετά την στατιστική επεξεργασία για πιθανούς παράγοντες σύγχυσης, τα άτομα που είχαν θηλάσει ήταν πιο πιθανό να ανέβουν πιο ψηλά ως ενήλικες στην κοινωνική ιεραρχία. Πιο συγκεκριμένα, οι πιθανότητες να ανέβουν κοινωνικά τόσο τα άτομα που γεννήθηκαν το 1958 όσο και τα άτομα που γεννήθηκαν το 1970 ήταν κατά 24% αυξημένες σε άτομα που είχαν θηλάσει, σε σύγκριση με άτομα που δεν είχαν θηλάσει. Αντίστροφα, τα άτομα που είχαν θηλάσει για περισσότερο από 4 εβδομάδες ήταν στατιστικά λιγότερο πιθανό να εμφανίσουν κοινωνική κινητικότητα προς τα κάτω στην ζωή τους – δηλαδή εργασία σε επάγγελμα με μικρότερο εισόδημα και κοινωνικό στάτους.

Επιπλέον, η έρευνα έδειξε ότι τα παιδιά που είχαν θηλάσει είχαν στην ηλικία των 10 ετών μεγαλύτερο πιθανότητα για καλύτερη νοητική ανάπτυξη, και λιγότερη πιθανότητα για σημάδια συναισθηματικού στρες στην ίδια ηλικία. Και η δύο παράγοντες –μικρότερο IQ και σημαντικό στρες – καθορίζουν σημαντικά την πιθανότητα για μειωμένη κοινωνική κινητικότητα.

Η υπόθεση είναι ότι η περισσότερη αγκαλιά, σωματική επαφή και τα πιο κατάλληλα συστατικά του μητρικού γάλακτος για την ανάπτυξη του βρεφικού εγκεφάλου προσδιορίζουν τις καλύτερες εκβάσεις στην ενήλικη ζωή για όσους θήλασαν. Η στενή σωματική επαφή από την γέννηση – με θηλασμό αμέσως μετά την γέννηση, συνδιαμονή, άφθονη επαφή δέρμα με δέρμα ακόμα και αν το παιδί δεν θηλάζει- είναι σημαντικοί παράγοντες που μπορούν να βοηθήσουν ένα παιδί να έχει καλύτερες ευκαιρίες ζωής μακροχρόνια.

Η έρευνα αυτή προστίθεται σε σειρά ερευνών που υποστηρίζουν την κρισιμότητα της βρεφικής διατροφής και ανατροφής στην νοητική και ψυχική λειτουργία δεκαετίες αργότερα. Δεδομένου ότι στις ευρωπαικές χώρες και στην Ελλάδα μεγαλύτερες πιθανότητες να θηλάσουν έχουν σήμερα τα παιδιά γονιών πιο ενημερωμένων, εκπαιδευμένων, σε υψηλότερα κοινωνικο-οικονομικά στρώματα, γίνεται σαφές ότι η διατήρηση αυτής της κατάστασης της βρεφικής διατροφής, των χαμηλών ποσοστών θηλασμού στα χαμηλά και μεσαία στρώματα, χωρίς ενεργό προσπάθεια της πολιτείας να αντιστρέψει την τάση και να ωθήσει ενεργά τα μη ευνοημένα τμήματα του πληθυσμού στον μητρικό θηλασμό, αποτελεί έναν ισχυρό μηχανισμό ήδη από την γέννηση του ανθρώπου διατήρησης και ενίσχυσης των ταξικών διαφορών, διατήρησης και ενίσχυσης των κοινωνικο-οικονομικών ανισοτήτων.

 

Πηγή: A Sacker, Y Kelly, M Iacovou, N Cable, and M Bartley (2013) Breast feeding and intergenerational social mobility: what are the mechanisms?  Arch. Dis. Child. 24 June, 10.1136/archdischild-2012-303199 (Open Access)

 

Μετάφραση/ Σχολιασμός: Στέλιος Παπαβέντσης MRCPCH DCH IBCLC 2013

Σχετικά Άρθρα

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

top
Όροι Χρήσης | Εμπιστευτικότητα | Πνευματικά Δικαιώματα | Login